BANKET

Wayward Sanctuaries is een groepstentoonstelling die vertrekt vanuit de vraag hoe kunstenaars vandaag nieuwe vormen van thuis kunnen verbeelden en construeren. In een wereld die gekenmerkt wordt door voortdurende verandering en onzekerheid ontwikkelen de deelnemende kunstenaars via kunst, ritueel en symbolisch denken hun eigen ruimtes van verbinding, verzet en verbeelding. De tentoonstelling nodigt uit om stil te staan bij hoe gemeenschap, herinnering en collectieve verbeelding vorm krijgen in tijden van transitie.

De tentoonstelling brengt werk samen van vijftien kunstenaars die wonen en werken in België: Elise El Yousfi, Collyns Charts, Jonabel Huavas, Aya Koné, Eveline Bumba, Joseph Palframan, Luz E.L. Bran, Hsiao-Hsi Chen, Charbel Alkhoury, Jiyoung Chu, Aïcha Ouattara, Emily Walter, Thuy Lê Thi Thu, Kenny Mala Ngombe en Kadia Doumbouya.

Wayward Sanctuaries werd gecureerd door Leana Boven binnen het POC POC-mentorprogramma van The Constant Now en komt tot stand in samenwerking met The Constant Now, Kunsthal Mechelen en de Brakke Grond.

Tijdens BANKET wordt Wayward Sanctuaries feestelijk geopend en geactiveerd met het programma Wayward Live.

Tijdens BANKET is de officiele opening van de tentoonstelling Wayward Sanctuaries. Deze avond treedt de tentoonstelling buiten haar vaste ruimtes en komen beeldende kunst, performance, gesprekken, eten en muziek samen. 

Het perfomancerogramma Wayward Live begint om 19:00 uur en ontvouwt zich gedurende de avond door het gebouw. Thuy Lê Thi Thu en Jiyoung Chu, Kadia Doumbouya, Luz Bran, Eveline Bumba en Kenny Mala Ngombe presenteren performances en livesets die voortkomen uit hun artistieke praktijk en hun werk in de tentoonstelling. Het programma beweegt van kleinschalige interventies in en rond de tentoonstellingsruimtes naar een gezamenlijk slot in de Rode zaal.

19:00 — Nesplein / de Brakke Grond

FLOOR ROOF vertrekt vanuit het idee van het dragen van een huis. Niet als een vaste plek, maar als iets dat wordt samengesteld uit bewegingen, materialen, gewoonten en het stille werk van elkaar vasthouden.

Inpakken en uitpakken worden gebaren van nestelen in een instabiele, voortdurend veranderende omgeving: een spanning tussen vasthouden en loslaten. In dit proces zoeken Jiyoung Chu en Thuy Lê Thi Thu naar manieren om ruimte te maken voor lichamen die afstand en onthechting met zich meedragen. 

FLOOR ROOF is een fragiele poging om dichtbij en verbonden te blijven, zelfs al is het voor even, te midden van verschuivende gronden. De performance beweegt door verschillende ruimtes van de Brakke Grond en onderzoekt onder meer de relatie tussen de black box en de white cube.

De installatie krijgt vorm tijdens de performance, blijft zichtbaar gedurende de hele tentoonstelling en wordt tijdens de finissage opnieuw ingepakt.

19:40 — Witte zaal

In veel culturele contexten is de blik niet neutraal, maar een kracht die inwerkt op het lichaam. Gezien worden betekent ook blootgesteld worden.

In de performance Eyes on You, Eyes on Us onderzoekt Kadia Doumbouya de blik als een lichamelijke ervaring. In ruimtes waarin iemand hyperzichtbaar wordt, reageert het lichaam nog vóór het denken: het past zich aan, trekt zich samen en houdt zich anders.

Door dierenogen in haar mond te plaatsen, probeert Doumbouya deze externe kracht vast te houden en ermee te onderhandelen. Het gebaar is langzaam en zorgvuldig en houdt een spanning in stand tussen geweld en zachtheid, terwijl het lichaam niet in staat is de blik volledig te absorberen of af te weren.

Uitgeknipte hoofden en chilipepers, die lichtjes van de muur lijken te zijn getild, versterken deze spanning. Ze weerspiegelen de aanhoudendheid van de blik en het voortdurende heen en weer tussen gezien worden en de behoefte om zichzelf daartegen te beschermen.

21:00 — Rode zaal

In the language i cry in (too) onderzoekt Luz E.L. Bran de relatie tussen stem, taal en cultureel geheugen. De performance bouwt voort op het onderzoek naar verloren en doorgegeven talen en vertrekt vanuit het Kaapverdisch Creools, een taal die Luz nooit expliciet werd aangeleerd, maar die via kinderliedjes en familiale herinneringen altijd aanwezig was.

Via stem, looping, archiefopnames en live sampling probeert Luz die taal opnieuw te laten klinken. Het wordt een lichamelijke oefening in herinneren, leren en falen: wat gebeurt er wanneer een taal die verborgen of ongeleerd bleef opnieuw door de mond en stem beweegt?

De performance is een work in progress en maakt deel uit van Luz’ verdere artistieke onderzoek naar stem, erfgoed, bevrijding en vluchtigheid.

21.30 — Rode zaal

HOERENPROJECT is een poëzie-EP van Eveline Bumba, waarop ze 17 minuten lang met woorden smost. De bundel speelt met banale taal die diep kan snijden en beweegt zich tussen directheid, ongemak, humor en kwetsbaarheid.

Voor BANKET brengt Bumba het werk opnieuw als een intieme en minimalistische luistersessie, met muzikale ondersteuning door Luz E.L. Bran. Teksten worden live voorgedragen, fragmenten verschuiven van vorm en stiltes krijgen evenveel gewicht als woorden.

De EP wordt niet simpelweg uitgevoerd, maar ter plekke opnieuw opengebroken en opgebouwd. Niet netjes afgewerkt, maar morsend, alsof het werk ter plaatse opnieuw geboren wordt.

22.00 — Rode zaal

Kenny Mala Ngombe brengt een live set die voortbouwt op de muziek en teksten die uit zijn werk in de tentoonstelling voortkomen.

Naast bestaande nummers en teksten brengt hij nieuwe loops en noise in een live performance. Daarmee wordt het beeldende werk verder opengetrokken.

Centraal staat het idee van het sanctuary als meer dan een fysieke plek: het kan een gevoel, een ervaring, mensen, eenzaamheid of het terugkeren naar een herinnering zijn. Tegelijkertijd onderzoekt delacroix’s pitch de druk van een cultureel landschap waarin kunst wordt gestuurd door verwachtingen, industrie en marktlogica.

De live set brengt deze verschillende lagen samen en zoekt naar de spanning tussen sanctuary, kwetsbaarheid en de wereld daarbuiten.

18:30 - 21:00 — Steegzaal 

Hannah Zaouad werkt tijdens diens residentie aan hun nieuwe voorstelling Hoe zeg je “kom terug”? samen met Zindzi Tillot Owusu. Tijdens BANKET openen ze de deuren van hun studio en geven een inkijkje in hun onderzoek naar terugkeer, herkomst en de toeristische industrie in het Rifgebied in Marokko.

Hoe zeg je “kom terug”? is een poëtische documentaire voorstelling over de toeristische industrie in het Rifgebied in Marokko, het land van Hannah’s voorouders. Via o.a. opnames op cassette onderzoekt ze: wat betekent je aanwezigheid in het landschap dat je bezoekt? Wat is de impact ervan op de lokale bevolking? Hoe ga je op reis naar het land van je voorouders? De Rif is een transitzone geworden tussen Europa en Afrika. Enerzijds is het gebied diep getekend door de volksverhuizing naar Europa in de jaren '60. Anderzijds ontwikkelt zich daar nu toerisme, dat voor een belangrijk deel gevoed wordt door de kinderen van deze arbeidsmigranten die ‘terugkeren’. Hannah stelt in deze voorstelling prangende vragen over thuis, herkomst en toe-eigening. Wie heeft recht op land dat niemand toebehoort? Wat betekent ergens thuishoren, als de plek zelf steeds verandert?

Rose, Cumin, and Fire 

18:30 - 00:00 (op = op) — Grote zaal 

Voor hun eerste project in Amsterdam nodigt Tashattot kunstenaar en cultureel werker Charbel Alkhoury en kunstenaar en kok Christian Sleiman uit om deel te nemen aan BANKET met een activatie waarin eten centraal staat. Ze nodigen ons uit om samen te komen rond kibbeh: een gerecht met een eigen betovering.

Kibbeh is een onmisbaar onderdeel van de keuken van Bilad al-Sham en kent talloze varianten in de hele regio. De basis is steeds hetzelfde: een buitenlaag van burghul, gemengd met vlees, aardappel of pompoen, met daaromheen een vulling die kan bestaan uit spinazie en kikkererwten, vlees of vis. De precieze bereiding verschilt per regio, gelegenheid en seizoen, maar voor Charbel en Christian is kibbeh altijd meer geweest dan alleen eten. We groeiden op met de vrouwen in onze families die het gerecht maakten; elke bereiding had haar eigen soort betovering.

Voor de Brakke Grond kozen ze voor de Zuid-Libanese variant van kibbeh. Daarin speelt kamouneh een belangrijke rol: een bijzondere specerijenmix die kenmerkend is voor de regio. Traditioneel wordt deze met de hand gemalen op een stenen plaat, als eerbetoon aan de aarde waaruit de ingrediënten voortkomen. Kamouneh combineert gedroogde komijn, blaadjes van de Damascusroos, pepers, kaneel, kruidnagel en marjolein. Tijdens de bereiding vult de lucht zich met de warmte van de regio en ontstaat een aardse, hartige essentie die niet alleen kibbeh, maar ook groenten en vlees naar een hoger niveau tilt. 

Hoewel iedere familie haar eigen variant heeft, vormt komijn steeds de basis, waaraan de mix ook haar naam ontleent, omringd door kruiden en bloemblaadjes die een verbinding met het land tot stand brengen.

Tashattot Collective

Tashattot (Arabisch voor dispersion) is een in België gevestigd kunstenaarscollectief dat visuele kunstenaars, muzikanten, filmmakers en culturele werkers uit de SWANA-regio* ondersteunt en met elkaar verbindt. Lees meer over Tashatott Collective. 

* Zuidwest-Azië en Noord-Afrika